Qütb Minar kompleksi — Vikipediya
Qütb Minar kompleksi | |
---|---|
hind. कुत्ब | |
![]() | |
![]() | |
28°31′28″ şm. e. 77°11′08″ ş. u. | |
Ölkə | ![]() |
Şəhər | Dehli |
Aidiyyatı | Dehli sultanlığı |
Tikilmə tarixi | 1192- 1198 |
Vəziyyəti | stabil |
Rəsmi sayt | delhitourism.gov.in/delh… |
Tipi | Mədəni |
Kriteriya | iv |
Təyin edilib | 1993 |
İstinad nöm. | 233 |
Dövlət | Hindistan |
Region | Asiya |
| |
![]() |
Qütb Minar kompleksi Dehli şəhərinin cənub-qərbində Qütb Minar minarəsi və ətrafındakı bir neçə tarixi memarlıq abidələrindən ibarətdir.
Dehli sultanlığı dövründə tikilən bu abidələr Hint-İslam memarlığının gözəl nümunələrdir.
1993-də Ümumdünya irsi sıyahısına daxil edilmişdir.[1]
Tarixi
[redaktə | mənbəni redaktə et]Dehli şəhərinin işğalından sonra Sultan Qütbəddin Aybək tərəfindən 1192-1198-ci ildə tikilən Qüvvət’ül-İslam Məscidi tikilməsi ilə Qütb Minar kompleksinin əsası qoyuldu. 1235-ci ildə sultanın özü tərəfindən tikilmiş Şəmsəddin Eltutmuş türbəsi və Alaeddin Halaci tərəfindən 1311-ci ildə tikilən Alai Darvazası Qütb Minar kompleksinin ən gözəl memarlıq nümunələrindən biridir.
Abidələr
[redaktə | mənbəni redaktə et]Alai Darvazası
[redaktə | mənbəni redaktə et]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/43/Alai_Darwaza_-_Qutub_Minar_Complex.jpg/220px-Alai_Darwaza_-_Qutub_Minar_Complex.jpg)
Alai Darvazası Qüvvət-ül-İslam məscidinin cənub tərəfində yerləşir və məscidin əsas giriş qapısıdır. Alai Darvazası 1311-ci ildə Sultan Əlaəddin Məhəmməd şahın dövründə tikilmişdir.
Qütb Minar minarəsi
[redaktə | mənbəni redaktə et]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d9/Qutab_Minar_mausoleum.jpg/220px-Qutab_Minar_mausoleum.jpg)
Qütb Minar minarəsi (hind. क़ुतुब मीनार)— XIII əsr memarlıq abidəsi.
1206-1210-cu illərdə Dehli sultanlığının qurucusu Sultan Qütbəddin Aybək tərəfindən tikilib. Qütb minar qülləsinin bir hissəsinin uçmasına baxmayaraq, dünyanın ən möhtəşəm minarəsidir. Minarənin hündürlüyü 73 metr, diametri 14 metrdir.[2] Qırmızı daş və mərmərdən tikilmişdir.
72,6 metr hündürlüyündə olan və kərpicdən tikilən minarə orta əsr Hind-islam memarlığı nın ən unikal abidəsidir və YUNESCO tərəfindən qorunur. Dehli sultanlığının qurucusu Sultan Qütbəddin Aybək tərəfindən minarənin inşasına 1193-cü ildə başlayıb. Minarənin tikintisini isə varisi Şəmsəddin Eltutmuş tamamlayıb.
Dəmir sütun
[redaktə | mənbəni redaktə et]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/55/Iron_Pillar%2C_Delhi.jpg/180px-Iron_Pillar%2C_Delhi.jpg)
Dəmir sütun dünyanın ən əsas metal simvollarından biridir. Sütunun hündürlüyü 7.21 metr, ağırlığı isə 6 tondan çoxdur.Dəmir sütun 402-ci ildə II Chandraqupta (375-414) dövründə hazırlanmışdır.
Mədrəsə
[redaktə | mənbəni redaktə et]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/84/Alauddin%27s_Madrasa%2C_Qutb_complex.jpg/110px-Alauddin%27s_Madrasa%2C_Qutb_complex.jpg)
1316-cı ildə Qüvvət-ül-İslam məscidinin cənub-qərbində Sultan Əlaəddin Məhəmməd şahın dövründə tikilən Sultan Əlaəddin mədrəsəsi hindistanda ilk müsəlman mədrəsələrindən biridir.
Alai Minar
[redaktə | mənbəni redaktə et]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/47/Alai_minar%2C_Qutb_Complex.jpg/220px-Alai_minar%2C_Qutb_Complex.jpg)
Alai Minar Sultan Əlaəddin Məhəmməd şahın dövründə Qüvvət-ül-İslam məscidinin yaxınlığında tikilmişdir. Alai Minarın hündürlüyü 24.5 metrdir. Alai Minar Xələclər sülaləsinin dövründə tikilən ən gözəl memarlıq nümunələrindən biridir.
Şəkillər
[redaktə | mənbəni redaktə et]- Qütb Minar kompleksinin xəritəsi
- Dağılmış Jain məbədinin heykəlləri
- İmam Zamin türbəsi
- Qütb Minar minarəsi
- Qütb Minar kompleksinin içi
- Qütb Minar kompleksinin içi
- Qütb Minar kompleksi Alai darvazası
Həmçinin bax
[redaktə | mənbəni redaktə et]İstinadlar
[redaktə | mənbəni redaktə et]- ↑ http://whc.unesco.org/en/list/233 Arxivləşdirilib 2018-12-26 at the Wayback Machine Qütb Minar kompleksi, UNESCO
- ↑ "Qutub Minar Height". qutubminardelhi.com. İstifadə tarixi: 13 may 2016.[ölü keçid]
Xarici keçidlər
[redaktə | mənbəni redaktə et]- Entry in the UNESCO World Heritage Site List
- Qutub Minar Arxivləşdirilib 2015-07-23 at the Wayback Machine
- Quwwat Al-Islam Mosque Arxivləşdirilib 2021-02-20 at the Wayback Machine
- Corrosion resistance of Delhi iron pillar Arxivləşdirilib 2004-01-06 at the Wayback Machine
- Nondestructive evaluation of the Delhi iron pillar Current Science, Indian Academy of Sciences, Vol. 88, No. 12, 25 June 2005 (PDF)
- Photo gallery of the Qutb complex