Hagelkruis Wehl
Hagelkruis Wehl | ||||
---|---|---|---|---|
Hagelkruis Wehl 2015 | ||||
Plaats | Wehl | |||
Coördinaten | 51° 58′ NB, 6° 12′ OL | |||
Gebouwd in | voor 1723 | |||
Monumentnummer | 38668 | |||
Architectuur | ||||
Bouwmethode | houten staak | |||
Bouwmateriaal | ijzeren kruis met ijzeren haan | |||
|
Het Hagelkruis van Wehl is een hagelkruis dat oorspronkelijk in de velden aan de zuidwestelijke rand van het dorp Wehl in de gemeente Doetinchem in de Nederlandse provincie Gelderland stond. Het dorp heeft zich dusdanig uitgebreid dat het hagelkruis zich thans aan de rand van de bebouwde kom bevindt. Het kruis staat vanuit het dorp gezien aan het einde van de Hagelkruisweg aan de kruising van de wegen Hagelkruisweg, Leemkuilseweg, Burgemeester Moorman Voetpad, Molenweg en de Melkweg.
Het hagelkruis is een rijksmonument.
Aan de overzijde van het kruispunt staat een wegkruis.
Beschrijving
[bewerken | brontekst bewerken]Het Hagelkruis van Wehl is een metershoge houten staak. Op de top van de staak is een ijzeren kruis bevestigd bekroond met een haan. De haan is rond 1920 tijdelijk verwijderd geweest en bewaard geworden bij de vlakbij liggende boerderij 'Het Hagelkruis'. In de ambtsperiode van burgemeester Moorman (1922-1934) is de paal vernieuwd.
Het werd oorspronkelijk opgericht als bezwering om bescherming te bieden tegen hagelschade.[1]
Jaarlijks wordt in mei de sacramentsprocessie gehouden vanaf de Sint Martinuskerk door de versierde straten van Wehl naar het hagelkruis waar een feestpredicatie wordt gehouden.[2]
Geschiedenis
[bewerken | brontekst bewerken]In 1723 werd er reeds melding gemaakt van het hagelkruis.[3]
Nog in de tweede helft van de 20e eeuw werden er op Hemelvaartsdag bij het hagelkruis door de R.K. armmeesters broden en geld uitgedeeld aan de armen. Dit geld en de broden waren ter beschikking gesteld door vermogende personen. Ook kwam de processie langs het hagelkruis en had hier een halteplaats.[1]
In 1966 is het kruis opgenomen in het rijksmonumentenregister.
Zie ook
[bewerken | brontekst bewerken]Hagelkruis in de loop der tijd
[bewerken | brontekst bewerken]- Hagelkruis Wehl in 1910
- Hagelkruis Wehl 1965
- Hagelkruis Wehl 2015
- Informatie over rijksmonumentnummer 38668
- Goossen, Th.J.G. (1983) 'Hagelkruisen. Voorwerpen met een religieuze en profane betekenis' in: Jaarboek Achterhoek en Liemers 1983 (De Walburg Pers) en geactualiseerde website Hagelkruisen door Theo J. G. Goossen
Noten
- ↑ a b Geloof in Wehl. Gearchiveerd op 22 september 2021.
- ↑ Processie door straten van Wehl
- ↑ De historie van Wehl in jaartallen Van Keulen noemt hier 1753. Goossen noemt zowel in zijn artikel van 1983 als op zijn website het jaartal 1723, onder verwijzing naar een historische atlas in het Rijksarchief (nu Gelders Archief) te Arnhem. Gearchiveerd op 1 februari 2023.
Externe link