Bárðarbunga – Wikipedia, wolna encyklopedia
![]() Lodowiec Vatnajökull | |
Państwo | |
---|---|
Położenie | |
Wysokość | 2009 m n.p.m. |
Dane wulkanu | |
Rok erupcji | 2014 |
Typ wulkanu | stratowulkan |
Aktywność | aktywny |
Położenie na mapie Islandii ![]() | |
![]() |
Bárðarbunga – aktywny wulkan położony w Islandii, zlokalizowany pod czapą lodową lodowca Vatnajökull. Wznosi się na wysokość 2009 m n.p.m.[1], co czyni wulkan drugą pod względem wysokości górą w Islandii (najwyższy szczyt to Hvannadalshnúkur).
Charakterystyka
[edytuj | edytuj kod]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9f/Great_Thjorsa_Lava.jpg/220px-Great_Thjorsa_Lava.jpg)
Wulkan ten jest zlokalizowany pod północno-zachodnią częścią lodowca Vatnajökull, na północny zachód od Grímsvötn. Posiada kalderę o średnicy 700 m, ukrytą pod lodowcem. Ze szczelin należących do systemu tego wulkanu w holocenie wydobywały się olbrzymie ilości lawy, w tym największy holoceński wypływ lawy Þjórsá (ponad 21 kilometrów sześciennych). Wulkan ten ma długą historię erupcji z epizodami większej aktywności; w XVIII wieku wybuchał 15 razy. Ostatnią pewną erupcję w XX wieku odnotowano w 1910. Ze względu na położenie większości obszarów aktywnych pod czapą lodową, erupcjom tego wulkanu może towarzyszyć zjawisko jökulhlaup[1].
Erupcja 2014-15
[edytuj | edytuj kod]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/45/Holuhraun_oli_2015003.jpg/220px-Holuhraun_oli_2015003.jpg)
29 sierpnia 2014 roku rozpoczęła się najnowsza erupcja tego wulkanu, którą poprzedziło wystąpienie ponad 300 wstrząsów sejsmicznych[2]. W pierwszych dniach nie było jasne, jak zachowa się wulkan, lecz potem na północ od niego, w obrębie starszego pola lawowego Holuhraun rozpoczęła się erupcja szczelinowa[3], która trwała do 28 lutego 2015. Nowe pole lawowe osiągnęło powierzchnię 85 km²[4], największą od erupcji wulkanu Laki w XIX wieku; podczas erupcji istniało w nim także jezioro lawowe[5]. Objętość lawy bazaltowej, która wydostała się na powierzchnię wskutek tej erupcji oceniono na 1,4 km³[4], ponad ośmiokrotnie więcej niż wyrzuciła erupcja Eyjafjallajökull w 2010 roku[6], ale w odróżnieniu od niej Bárðarbunga nie spowodowała zakłóceń w ruchu lotniczym.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b Bardarbunga. Global Volcanism Program. [dostęp 2015-02-03]. (ang.).
- ↑ Iceland volcano: Eruption under ice-cap sparks red alert. BBC, 2014-08-23. [dostęp 2014-08-24].
- ↑ Infrared Views of Bardarbunga. [w:] Earth Observatory [on-line]. NASA, 2014-08-27. [dostęp 2015-02-03].
- ↑ a b All Quiet at Holuhraun. [w:] Earth Observatory [on-line]. NASA, 2015-04-10. [dostęp 2015-04-15].
- ↑ Growth of the Holuhraun Lava Field. [w:] Earth Observatory [on-line]. NASA, 2015-01-03. [dostęp 2015-02-03].
- ↑ Eygló Svala Arnarsdóttir: Holuhraun Eight Times Bigger than Eyjafjallajökull. Iceland Review Online, 2015-02-01. [dostęp 2015-02-03]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-02-02)]. (ang.).
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Mapa. maperia.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-10-18)].
- Nordisk Vulkanologisk Institut (NVI)