Cerkiew św. Michała Archanioła w Przysłupie – Wikipedia, wolna encyklopedia
![]() | |||||||||
cerkiew parafialna | |||||||||
![]() Elewacja południowa | |||||||||
Państwo | |||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Województwo | |||||||||
Miejscowość | |||||||||
Wyznanie | |||||||||
Kościół | |||||||||
Parafia | |||||||||
Wezwanie | |||||||||
| |||||||||
| |||||||||
Położenie na mapie gminy Uście Gorlickie ![]() | |||||||||
Położenie na mapie Polski ![]() | |||||||||
Położenie na mapie województwa małopolskiego ![]() | |||||||||
Położenie na mapie powiatu gorlickiego ![]() | |||||||||
![]() |
Cerkiew św. Michała Archanioła w Przysłupie – greckokatolicka cerkiew w Przysłupie.
Historia
[edytuj | edytuj kod]Drewniana cerkiew w Przysłupie została ukończona 3 lipca 1756. Pracowali przy niej miejscowi mistrzowie Jan i Danyił. Pierwotnie znajdowała się nad potokiem spływającym po południowym stoku Magury Małastowskiej. Ponieważ jednak co roku potok ten wzbierał i zalewał budynek, mieszkańcy Przysłupa przenieśli cerkiew na zbocze góry, w miejsce, gdzie pozostawała poza zasięgiem wody. W 1880 obiekt został gruntownie przebudowany. Poszerzono wówczas przedsionek cerkwi, czyniąc go równym szerokości nawy. Zmieniono również konstrukcję wieży i dachu. Do wnętrza świątyni wstawiono nowy ikonostas, przeniesiony z Kunkowej lub w Leszczynach; znajdującą się w nim ikonę patrona świątyni, św. Łukasza przerobiono na wizerunek archanioła Michała. W 1929 wykonano natomiast nową polichromię wnętrza.
Po Akcji „Wisła” budynek został zaadaptowany na kościół rzymskokatolicki, od 1956 był sporadycznie udostępniany katolikom obrządku bizantyjsko-ukraińskiego.
Z powodu rozmieszczenia budynku na stromym stoku cerkiew w latach 80. XX wieku była już w bardzo złym stanie technicznym. Została jednak wyremontowana i od tego czasu jest użytkowana wyłącznie przez parafię greckokatolicką.
- Widok od prezbiterium
- Elewacja frontowa
- Wieże
Architektura
[edytuj | edytuj kod]Cerkiew jest drewniana, jednonawowa, z nawą i przedsionkiem równej szerokości i wysokości przy znacznie niższym prezbiterium. Całość pokrywa dach kalenicowy kryty blachą. Ponad przedsionkiem wznosi się prostokątna wieża zwieńczona hełmem. Podobne konstrukcje rozmieszczono ponad prezbiterium i w centrum nawy. Okna świątyni są prostokątne.
We wnętrzu zachował się osiemnastowieczny trzyrzędowy ikonostas oraz polichromia powstała po 1929, w tym przedstawienie Trójcy Świętej i wizerunek patrona cerkwi na jej stropie. W bocznym ołtarzu znajduje się ikona św. Mikołaja.
- Widok ogólny
- Elewacja północna
- Stan 2007
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- G. i Z. Malinowscy, E. i P. Marciniszyn, Ikony i cerkwie. Tajemnice łemkowskich świątyń, Carta Blanca, Warszawa 2009, ISBN 978-83-61444-15-2