Francesco Jacomoni – Wikipedia, wolna encyklopedia
Data i miejsce urodzenia | 31 sierpnia 1893 |
---|---|
Data i miejsce śmierci | 17 lutego 1973 |
Wicekról Albanii | |
Okres | od 23 kwietnia 1939 |
Następca |
Francesco Jacomoni właśc. Francesco Jacomoni di San Savino (ur. 31 sierpnia 1893 w Reggio di Calabria, zm. 17 lutego 1973 w Rzymie[1]) – włoski dyplomata i polityk, wiceregent Albanii w latach 1939-1943.
Kariera wojskowa
[edytuj | edytuj kod]Był synem bankowca Enrico i Ernesty z d. Donadio[1]. 22 czerwca 1914 został zmobilizowany do armii włoskiej. W latach 1915–1918 uczestniczył w działaniach wojennych jako porucznik artylerii fortecznej. W 1916 ukończył studia prawnicze na Uniwersytecie Rzymskim[1].
W służbie dyplomatycznej
[edytuj | edytuj kod]W maju 1919 rozpoczął służbę w Międzysojuszniczym Komitecie Wojskowym Konferencji Pokojowej w Wersalu pełnił także funkcję oficera łącznikowego przy obcych misjach wojskowych[1]. Od października 1919 pełnił funkcję sekretarza w poselstwie Włoch w Bukareszcie, w sierpniu 1920 przeniesiony do pracy w Ministerstwie Spraw Zagranicznych, gdzie pełnił funkcję sekretarza włoskich komisji w komisjach międzynarodowych. W 1923 ponownie przez kilka miesięcy pracował w poselstwie w Bukareszcie. Współpraca w Bukareszcie z ambasadorem Pompeo Aloisim doczekała się kontynuacji, kiedy Jacomoni w kwietniu 1926 został po raz pierwszy wysłany do Albanii[1]. Był jednym z architektów włosko-albańskiego traktatu o przyjaźni i bezpieczeństwie (27 listopada 1926), który prowadził do uzależnienia politycznego i gospodarczego Albanii od Włoch[1]. Powrócił do ministerstwa w styczniu 1927, awansując na stanowisko zastępcy szefa gabinetu podsekretarza stanu. W tym czasie zajmował się przygotowaniem do publikacji włoskich dokumentów dyplomatycznych, a także wspierał ministra Grandiego na konferencjach międzynarodowych dotyczących reparacji i rozbrojenia[1].
Po objęciu stanowiska ministra przez Galeazzo Ciano, Jacomoni został w 1936 skierowany do Tirany, gdzie objął stanowisko ambasadora. Jego zadaniem było zacieśnienie związków z Albanią i przygotowania do przejęcia pełnej kontroli nad tym krajem[1]. Od grudnia 1938 Jacomoni koncentrował się na szukaniu pretekstu do ewentualnej agresji włoskiej na Albanię, mimo iż nie odrzucał korzystnych dla Włoch możliwości porozumienia z władcą Albanii Zogiem I. Przedstawione w marcu 1939 ultimatum skierowane do Tirany nie doczekało się satysfakcjonującej Włochów odpowiedzi i 7 kwietnia 1939 doszło do inwazji na ten kraj.
Wiceregent Albanii
[edytuj | edytuj kod]12 kwietnia 1939 koronę Albanii otrzymał Wiktor Emanuel III. 11 dni później funkcję wicekróla (luogotenente generale) sprawującego kontrolę nad włoskim aparatem administracyjnym objął Jacomoni[2]. Funkcję tę pełnił do marca 1943. Jacomoni konsultował projekt statutu ziem albańskich, opracowanego w Rzymie[1]. Nie był jednak zwolennikiem powstania Albańskiej Partii Faszystowskiej i nie podejmował działań, aby ją wspierać. Był sceptyczny wobec uderzenia włoskiego na Grecję w październiku 1940, ale podjął działania na rzecz mobilizacji albańskiej opinii publicznej po stronie Włoch[1]. Po połączeniu Kosowa z Albanią w 1941 Jacomoni odpowiadał się za wprowadzeniem reform, nadającym większą autonomię lokalnym władzom albańskim. Pogarszająca się sytuacja społeczno-gospodarcza w Albanii w latach 1942-1943 skłoniła Jacomoniego do rezygnacji ze stanowiska w lutym 1943 (16 marca 1943 zakończył swoją misję)[1]. Ciano był przekonany, że usprawnienie administracji włoskiej w Albanii wymaga zastąpienia Jacomoniego wojskowym, który wprowadzi rządy twardej ręki. 5 listopada 1943 po powrocie do Rzymu, Jacomoni przeszedł na emeryturę[1].
Po zakończeniu wojny
[edytuj | edytuj kod]W związku z działalnością prowadzoną w Albanii w latach 1939-1943 Jacomoni był sądzony przed Wysokim Trybunałem Sprawiedliwości[1]. Wśród zarzutów udziału w zbrodniach reżimu faszystowskiego we Włoszech pojawił się na procesie także przedstawiony Jacomoniemu zarzut pomocy w przygotowaniach do zamachu na króla Jugosławii Aleksandra I i ministra spraw zagranicznych Francji Louisa Barthou[3]. Wyrokiem sądu z 12 marca 1945 został skazany na pięć lat więzienia, w procesie kasacyjnym w 1948 wyrok ten anulowano[1]. W 1965 opublikował pamiętniki z okresu swoich rządów w Albanii (La politica dell'Italia in Albania). Zmarł w Rzymie w lutym 1973.
Był żonaty (w październiku 1932 poślubił Maję, córką generała (późniejszego marszałka) Ugo Cavallero[1]. Miał dwie córki: Marię i Raimondę[4].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c d e f g h i j k l m n o Francesco Jacomoni [online], treccani.it, 2004 [dostęp 2023-04-05] (wł.).
- ↑ Bernd Fischer: Albania at War 1939-1945. C. Hurst & Co. Publishers, 1999, s. 40.
- ↑ Charles O'Reilly: Forgotten Battles: Italy's War of Liberation, 1943-1945. Lexington Books, 2001, s. 190. ISBN 978-0-7391-0195-7.
- ↑ Iacomoni (o Jacomoni) di San Savino [online], famiglienobilinapolitane.it [dostęp 2023-04-05] (wł.).
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Francesco Jacomoni [online], treccani.it, 2004 [dostęp 2023-04-05] (wł.).