Hilary z Poitiers – Wikipedia, wolna encyklopedia
biskup wyznawca doktor Kościoła Ekumenista | |
![]() Rzeźba przedstawiająca Hilarego z Poitiers, znajdująca się w kościele św. Michała w Mondsee (1742) | |
Data i miejsce urodzenia | |
---|---|
Data i miejsce śmierci | 13 stycznia 367 |
Czczony przez | |
Wspomnienie | 13 stycznia ZFRR[a] |
Atrybuty | szaty biskupie, smok, książki, dziecko |
Patron | Poitiers, La Rochelle, Lucon, ukąszonych przez węże |
Szczególne miejsca kultu | Poitiers |
Hilary z Poitiers (ur. ok. 315 w Poitiers, zm. 13 stycznia 367 tamże) – biskup Poitiers, wyznawca, ojciec oraz doktor Kościoła, święty Kościoła katolickiego, prawosławnego, anglikańskiego i ewangelickiego.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Urodził się w pogańskiej rodzinie patrycjuszów. Studiował retorykę i filozofię. Bardzo wcześnie zawarł związek małżeński. W wieku 30 lat przyjął chrzest z żoną oraz córką Abrą i poświęcił swe życie służbie Kościołowi. W 350 roku został prawdopodobnie pierwszym biskupem Poitiers (wtedy Pictavium). Walczył z ekspansją arianizmu w swoich kazaniach i przemówieniach synodalnych, co przysporzyło mu wrogów i doprowadziło do tego, że na podstawie fałszywych oskarżeń został skazany na wygnanie przez ariańskiego Cesarza Konstancjusza II (przebywał na nim w latach 356 do 361). Hilary – człowiek z natury ugodowy – próbował pogodzić ze sobą założenia teologii Zachodu i Wschodu, którą zgłębiał w czasie swej banicji w Phrygii (Turcja). Był kierownikiem duchowym Marcina z Tours (św. Marcin przyjął od niego chrzest). Zmarł w 367 roku w rodzinnym mieście i został pochowany w kościele St-Hilaire-le-Grand.
Dzieła
[edytuj | edytuj kod]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1c/Divi_Hilarii_Pictavorum_episcopi_De_Trinitate.tif/lossy-page1-220px-Divi_Hilarii_Pictavorum_episcopi_De_Trinitate.tif.jpg)
Św. Hilary uchodzi za pierwszego twórcę hymnów w Kościele łacińskim, a jego dzieła są cenione także dzisiaj. W pamięci potomnych Hilary z Poitiers zapisał się jako nauczyciel i obrońca Kościoła. Główne dzieła:
- Commentarius in Evangelium Matthaei. Wydanie polskie: Komentarz do Ewangelii św. Mateusza, w: Komentarz do Ewangelii św. Mateusza; Traktat o tajemnicach, Emil Stanula (tł., wstęp, oprac.), Warszawa 2002, Wydaw. Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego PSP 63, s. 255 ISBN 83-7072-247-4
- Tractatus de mysteriis et hymni. Wydanie polskie:Traktat o tajemnicach, Emil Stanula (tł., wstęp, oprac.), w: dz. cyt.
- De Trinitate. Wydanie polskie: O Trójcy Świętej; Emil Stanula (przekł.); Tadeusz Kołosowski (przekł. oprac. i wstęp), Warszawa 2005, Wyd. UKSW PSP 64, s. 415, ISBN 83-7072-344-6
- De synodis (O synodach)
- Liber officiorum
- Polemiki
- Pisma egzegetyczne.
Kult
[edytuj | edytuj kod]13 maja 1851 roku papież Pius IX ogłosił Hilarego doktorem Kościoła. Jest on jednym z najpopularniejszych świętych we Francji.
Święty Hilary z Poitiers przedstawiany jest często w szatach biskupich, z książkami, przepędzający węże, jako pogromca smoków, wskrzeszający martwo narodzone dziecko.
Patronuje miastom: Poitiers, La Rochelle i Luçon, słabowitym dzieciom, ukąszonym przez węże.
Wspomnienie liturgiczne w Kościele katolickim obchodzone jest:
- 13 stycznia w zwyczajnej formie rytu rzymskiego (w tym samym dniu również w anglikańskim oraz ewangelickim)
- 14 stycznia w nadzwyczajnej formie rytu rzymskiego, święto 3 klasy. W Poitiers czczony jest 26 czerwca[1], a w prawosławnym – 13/26 stycznia[2], tj. 26 stycznia według kalendarza gregoriańskiego.
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]- Hilary – inne postaci o tym imieniu
- modlitwa za pośrednictwem świętego
- święci i błogosławieni Kościoła katolickiego
- święci prawosławni
Uwagi
[edytuj | edytuj kod]- ↑ liturgia katolicka
- ↑ prawosławna liturgia według kalendarza gregoriańskiego
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Hilarius von Poitiers – Ökumenisches Heiligenlexikon (niem.)
- ↑ podwójne datowanie
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Święty Hilary, biskup i doktor Kościoła na brewiarz.pl [12.01.2010]
- św. Hilarion, biskup Poitiers na cerkiew.pl, oprac. Jarosław Charkiewicz
- Marie Josèphe Rondeau. Remarques sur l'anthropologie de saint Hilaire. „Studia Patristica”. 6 (1962 /Papers presented to the Third International Conference on Patristic Studies held at Christ Church, Part IV Theologica, Augustiniana, Oxford, 1959, ed. F. L. Cross/), s. 197-210. Berlin: Akademie-Verlag.
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Trójca Święta, Hilary z Poitiers i arianie. trinitarians.info. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-09-30)].
- Monuments historiques, Eglise Saint-Hilaire. www.culture.gouv.fr. [dostęp 2012-10-03]. (fr.).
- Hilary z Poitiers, D. Hilarii, Pictavorvm episcopi, Lvcvbrationes, qvotqvot extant, olim per Des. Erasmum Rot... w bibliotece Polona
- ISNI: 0000000120966126
- VIAF: 89595978, 25144648180325911479, 26145856970922920832
- ULAN: 500397682
- LCCN: n81008231
- GND: 118550896
- LIBRIS: 20dghmgl3c76840
- BnF: 119075091
- SUDOC: 026922029
- SBN: CFIV022003
- NLA: 35921256
- NKC: skuk0002993
- BNE: XX960535
- NTA: 070269815
- BIBSYS: 90297656
- CiNii: DA01050900
- Open Library: OL7418765A
- PLWABN: 9810594089705606
- NUKAT: n96216114, n98004125
- J9U: 987007322955905171
- PTBNP: 73149
- CANTIC: a10489253
- NSK: 000235782
- CONOR: 19919971
- BNC: 000059116
- ΕΒΕ: 163350, 91804
- BLBNB: 000390804