Paulownia omszona – Wikipedia, wolna encyklopedia
![]() | |||
Systematyka[1][2] | |||
Domena | |||
---|---|---|---|
Królestwo | |||
Podkrólestwo | |||
Nadgromada | |||
Gromada | |||
Podgromada | |||
Nadklasa | |||
Klasa | |||
Nadrząd | |||
Rząd | |||
Rodzina | |||
Rodzaj | |||
Gatunek | paulownia omszona | ||
Nazwa systematyczna | |||
Paulownia tomentosa (Thunb.) Steud. Nomenclator Botanicus 1841 | |||
Synonimy | |||
|
Paulownia omszona, paulownia cesarska (Paulownia tomentosa Steud.) – gatunek drzewa z rodziny paulowniowatych (Paulowniaceae). Dawniej zaliczany był do rodziny trędownikowatych.
Gatunek pochodzi z południowo-wschodniej części Chin, ale rozprzestrzenił się także w innych rejonach Azji o ciepłym klimacie[3]. Od dłuższego czasu sadzony w cieplejszych częściach Europy jako ozdobne drzewo parkowe.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/74/Paulownia_tomentosa_JPG2a.jpg/150px-Paulownia_tomentosa_JPG2a.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/46/Paulownia_tomentosa150737420.jpg/150px-Paulownia_tomentosa150737420.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e1/Paulownia_tomentosa4.jpg/150px-Paulownia_tomentosa4.jpg)
- Pokrój
- Drzewo liściaste zrzucające liście na zimę, wysokość ok. 20 m, z szeroką, wysoko sklepioną, dość luźną koroną.
- Pień
- Prosty, dobrze widoczny aż do górnej strefy korony.
- Gałęzie
- W dolnej i środkowej części korony przeważnie odstające lub rozłożyste, w górnej części wzniesione.
- Kora
- Dość gładka, nawet u starszych okazów, o kolorze od szarego do brunatnoszarego.
- Liście
- Skupione na szczytach zeszłorocznych pędów, naprzeciwległe, bardzo duże o długości ok. 15 – 30 cm. Owalne, u nasady wcięte sercowate, całobrzegie. Z wierzchu matowe, ciemnozielone i aksamitne, pokryte krótkim włosiem, od spodu szare, filcowate. Ogonki liści nawet do 40 cm długości.
- Kwiaty
- Zebrane w wyprostowane, wiechowato rozgałęzione kwiatostany o wysokości ok. 40 cm z gałązkami bocznymi o długości 5 – 15 cm. Pączki kwiatowe są rudobrunatne lub brunatnoczerwone, owłosione, w tej postaci zimują. Kwiaty rozwijają się zanim drzewo wytworzy liście. Kwiaty naparstkowo-dzwonkowate, bardzo duże, na zewnątrz bladofioletowo-niebieskawe, wewnątrz z żółtymi prążkami. W Europie, na średnich szerokościach, kwitnie w maju. W południowej Europie (Hiszpania, południowe Włochy, Czarnogóra, Grecja, Bułgaria) zakwita już nawet z końcem marca.
- Owoce
- Torebka o długości do 4 cm i szerokości 1,5 – 2,0 cm, początkowo zielonkawa i nieco lepka, wielonasienna. W miarę dojrzewania drewnieje i zmienia kolor na szarobrunatny.
Zastosowanie
[edytuj | edytuj kod]- Roślina ozdobna, uprawiana w cieplejszych rejonach Polski oraz na balkonach i tarasach.
- Ze względu na swoje właściwości (szybki przyrost masy, łatwość suszenia), może być również wykorzystywana do upraw energetycznych i produkcji biomasy[4].
Uprawa
[edytuj | edytuj kod]Rozmnaża się z nasion lub sadzonek korzeniowych pobieranych od lata do jesieni. Preferuje glebę przepuszczalną i żyzną. Stanowisko powinno być osłonięte od silnych wiatrów. Strefy mrozoodporności 5-10. Silne mrozy mogą uszkadzać kwiaty. Czasami uprawia się roślinę tylko dla ozdobnych liści i ładnego pokroju; wówczas przycina się ją wiosną tuż przy powierzchni ziemi. Tak przycinana nie zakwita, wytwarza natomiast pędy o bardzo dużych, ozdobnych liściach[5].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-03-04] (ang.).
- ↑ Peter F. Stevens , Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2021-03-04] (ang.).
- ↑ a b Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2011-01-02].
- ↑ Paulownia – drzewo nie tylko ozdobne.
- ↑ Geoffrey Burnie i inni, Botanica. Ilustrowana, w alfabetycznym układzie, opisuje ponad 10 000 roślin ogrodowych, Niemcy: Könemann, Tandem Verlag GmbH, 2005, ISBN 3-8331-1916-0, OCLC 271991134 .
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Bruno T. Kremer: Drzewa. Warszawa: Świat Książki, 1996, s. 262-263. ISBN 83-7129-141-8.
- BioLib: 40788
- EoL: 592023
- Flora of China: 200020800
- Flora of North America: 200020800
- FloraWeb: 4140
- GBIF: 3170823
- identyfikator iNaturalist: 119792
- IPNI: 806727-1
- ITIS: 33460
- NCBI: 39353
- Plant Finder: 287035
- identyfikator Plant List (Royal Botanic Gardens, Kew): kew-2542391
- Plants of the World: urn:lsid:ipni.org:names:185784-2
- Tela Botanica: 48115
- identyfikator Tropicos: 29201196
- USDA PLANTS: PATO2
- CoL: 6TVD7