Sangerhausen – Wikipedia, wolna encyklopedia
| |||||
Państwo | |||||
---|---|---|---|---|---|
Kraj związkowy | |||||
Powiat | |||||
Kod statystyczny | 15 0 87 370 | ||||
Powierzchnia | 207,64 km² | ||||
Wysokość | 154 m n.p.m. | ||||
Populacja (2005) • liczba ludności • gęstość |
| ||||
Nr kierunkowy | 03464 | ||||
Kod pocztowy | 06526 | ||||
Tablice rejestracyjne | MSH, EIL, HET, ML, SGH | ||||
Położenie na mapie Saksonii-Anhaltu ![]() | |||||
Położenie na mapie Niemiec ![]() | |||||
![]() | |||||
Strona internetowa |
Sangerhausen – miasto powiatowe w Niemczech, w kraju związkowym Saksonia-Anhalt, siedziba powiatu Mansfeld-Südharz, leży ok. 50 km na zachód od Halle (Saale).
Geografia
[edytuj | edytuj kod]Położenie geograficzne
[edytuj | edytuj kod]Sangerhausen leży na wschodnim skraju Goldene Aue – doliny między południowym Harzem a Kyffhäuser, przez którą przepływa rzeka Helme. Przez miasto płynie strumień Gonna.
Podział miasta
[edytuj | edytuj kod]Miasto dzieli się na 14 dzielnic:
Rozrost miasta
[edytuj | edytuj kod]1 października 2005 do miasta przyłączono wspólnotę administracyjną Sangerhausen (gminy Gonna, Grillenberg, Horla, Lengefeld, Morungen, Oberröblingen, Obersdorf, Rotha i Wettelrode) oraz gminy Breitenbach, Großleinungen i Wolfsberg. Kolejna zmiana administracyjna nastąpiła tego samego roku, 1 grudnia przyłączono gminę Riestedt. Ostatnia ekspansja nastąpiła 1 stycznia 2008, kiedy to miasto wchłonęło gminę Wippra. W przeciągu trzech lat powierzchnia miasta wzrosła ponad sześciokrotnie tzn. z 34,3 do 207,64 km².
Historia
[edytuj | edytuj kod]Pierwsze wzmianki o Sangerhausen pochodzą z 840 roku. Według spisu utworzonego między 881 a 899 miasto wymienia się jako Sangerhus. W 991 roku należało do klasztoru Memleben. Prawa miejskie uzyskano w 1194 roku. W 1263 roku wybudowano mury miejskie. Od średniowiecza istotną rolę odgrywały kopalnie srebra i miedzi. W 1525 roku wielu mieszkańców miasta wzięło udział w wojnie chłopskiej. Z tej przyczyny na miasto nałożono 5 000 guldenów kary oraz stracono siedem osób. Reformacja rozwinęła się dopiero po śmierci księcia Jerzego Brodatego {niem. Georg der Bärtige) w 1539 roku.
W 1815 roku Sangerhausen włączono do Prus. Linię kolejową doprowadzono w 1865 roku. Rozwój przemysłu doprowadził do powstania fabryk maszyn, mebli i cukru. W 1951 roku państwowa kopalnia im. Thomasa Müntzera rozpoczęła wydobycie miedzi, które zakończono po zjednoczeniu Niemiec. Do dzisiaj pozostały: kopalnia w dzielnicy Wettelrode, służąca jako muzeum oraz hałda Hohe Linde w północnej części miasta.
Rozwój demograficzny
[edytuj | edytuj kod]Liczba mieszkańców (od 31 grudnia 1960):
Polityka
[edytuj | edytuj kod]Rada Miejska
[edytuj | edytuj kod]Wybierana na pięć lat rada składa się z 36 członków oraz burmistrza.
Skład rady miejskiej:
(stan: wybory komunalne z 5 września 2004)
Gospodarka
[edytuj | edytuj kod]W mieście rozwinął się przemysł maszynowy, odzieżowy, skórzany, spożywczy oraz rowerowy[1].
Infrastruktura
[edytuj | edytuj kod]Komunikacja
[edytuj | edytuj kod]Drogi
[edytuj | edytuj kod]- Autostrady: A38 – Südharzautobahn, A71 – Thüringer-Wald-Autobahn (obie autostrady są wciąż w budowie).
- Drogi krajowe: B80 (Halle (Saale) – Kassel), B86 (Erfurt – Magdeburg)
Kolej
[edytuj | edytuj kod]W mieście znajduje się stacja kolejowa. W Sangerhausen przecinają się linie Halle (Saale) – Kassel i Magdeburg – Erfurt. Szybkie połączenie z Halle zapewnia Kupfer-Express (pol. miedziany ekspres).
Kultura i zabytki
[edytuj | edytuj kod]W Sangerhausen znajdują się trzy kościoły pochodzące jeszcze ze średniowiecza: Kościół św. Jakuba (St. Jakobi), św. Ulryka (St. Ulrici) i kościół Mariacki Marienkirche). Ze średniowiecza pochodzą również: Stary Zamek (tylko pozostałości), Nowy Zamek i Ratusz.
Neogotycki Kościół Serca Pana Jezusa (Herz-Jesu) został poświęcony w 1894 roku.
Od 1903 roku w Sangerhausen znajduje się rozarium Europa-Rosarium z największym na świecie zbiorem róż.
W Muzeum Spenglera (Spengler-Museum) znajduje się kompletny szkielet mamuta.
Współpraca
[edytuj | edytuj kod]Miejscowości partnerskie[2]:
Osoby
[edytuj | edytuj kod]urodzone w Sangerhausen
[edytuj | edytuj kod]- Florian Bernhardt (ur. 29 czerwca 1988), sztangista
- Julius von Bose (1809–1894), pruski generał
- Juta z Chełmży (1220–1240), błogosławiona
- Norbert Nachtweih (ur. 4 czerwca 1957), piłkarz
- Kai Niemann (ur. 8 lutego 1973), komponista i piosenkarz
- Werner Rothmaler (1908–1962), botanik i profesor Uniwersytetu Greifswald
- Einar Schleef (1944–2001), reżyser i pisarz
- Paul Winter (1997), niemiecki skoczek narciarski
związane z miastem
[edytuj | edytuj kod]- Ägidius Hunnius Młodszy, (1594-1642), teolog, superintendent (nadzorca) Sangerhausen
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b Sangerhausen, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2021-08-09] .
- ↑ Współpraca