Katman - Vikipedi
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d3/Quebrada_de_Cafayate%2C_Salta_%28Argentina%29.jpg/250px-Quebrada_de_Cafayate%2C_Salta_%28Argentina%29.jpg)
Katman (stratum; çoğulu: strata): Jeolojide ve ilgili alanlarda, belirli litolojik özellikler veya tabaka yüzeyleri veya tabaka düzlemleri olarak bilinen görünür yüzeylerle ayrıldığı bitişik tabakalardan ayıran özelliklerle karakterize bir kaya veya tortu tabakasıdır.[1] Uluslararası Stratigrafik Kılavuz'un yayınlanmasından önce,[1] daha eski yayınlar bir tabakayı ya tek bir yatağa eşdeğer ya da birkaç yataktan oluşan olarak tanımlamıştır. Kalınlığı 1 cm'den fazla olan ve yatağın bir parçasını oluşturan bir tabaka olarak veya hem yatağı hem de tabakayı içeren genel bir terim olarak kullanılmıştır.[2]
Özellikler
[değiştir | kaynağı değiştir]Tipik olarak bir katman genellikle çok büyük katman kalınlıkları oluşturmak üzere birbiri üzerine binen birkaç paralel katmandan biridir.[1] Tabakaları ayıran yatak yüzeyleri (tabaka düzlemleri) ya periyodik erozyon, çökelmenin kesilmesi ya da ikisinin bir kombinasyonu ile ilişkili birikimdeki epizodik kırılmaları temsil eder.[3][4] Diğer katmanlarla birlikte istiflenen bireysel katman, Dünya yüzeyinin yüzbinlerce kilometrekaresine yayılabilen bileşik stratigrafik birimler oluşturabilir. Bireysel tabaka benzer şekilde geniş alanları kapsayabilir. Tabakalar tipik olarak kayalıklarda, yol kesimlerinde, taş ocaklarında ve nehir kıyılarında açığa çıkan farklı renkli veya farklı yapılı malzemeden oluşan bantlar olarak görülürler. Bantların kalınlığı birkaç milimetreden birkaç metreye veya daha fazlasına kadar değişebilmektedir. Bir bant, belirli bir birikim biçimini temsil edebilir: nehir silti, sahil kumu, kömür bataklığı, kumul, lav yatağı, vb gibi.
Galeri
[değiştir | kaynağı değiştir]- Fransız Alpleri'nde bir dağ yüzündeki tabaka
- Depot Sahili, Yeni Güney Galler'deki kaya tabakaları
- Barstow, California yakınlarındaki Barstow Formasyonu'ndaki Gökkuşağı Havzası Senklinesi. Katlanmış katmanlar.
- Tennessee'nin merkezinde, Yukarı Ordovisyen kireçtaşı ve küçük şeyl çıkıntısı
- Kıbrıs'ta klasik katmanlı yapıyı gösteren Tebeşir Katmanları
- Kuvars sahil kumunda (Chennai, Hindistan) ince tabaka halinde ağır mineraller (koyu)
- La Paz, Baja California Sur, Meksika yakınlarındaki Tabakalı Ada
Ayrıca bakınız
[değiştir | kaynağı değiştir]- Arkeolojik ufuk
- Yatak (jeoloji)
- Jeolojik oluşum
- Kaya oluşumlarının listesi
- Jeolojik harita
- Jeolojik birim
- Laminasyon (jeoloji)
- Süperpozisyon yasası
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ a b c Salvador, A. ed., 1994. International stratigraphic guide: a guide to stratigraphic classification, terminology, and procedure. 2nd ed. Boulder, Colorado, The Geological Society of America, Inc., 215 pp. 978-0-8137-5216-7. Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>
etiketi: "Salvador1994a" adı farklı içerikte birden fazla tanımlanmış (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ Neuendorf, K.K.E., Mehl, Jr., J.P., and Jackson, J.A., eds., 2005. Glossary of Geology 5th ed. Alexandria, Virginia, American Geological Institute. 779 pp. 0-922152-76-4.
- ^ Davies, N.S., and Shillito, A.P. 2021, True substrates: the exceptional resolution and unexceptional preservation of deep time snapshots on bedding surfaces. Sedimentology. published online 22 May 2021, doi: 10.1111/sed.12900.
- ^ Davies, N.S., and Shillito, A.P. 2018, Incomplete but intricately detailed: the inevitable preservation of true substrates in a time-deficient stratigraphic record. Geology, 46, 679–682.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/57/Wiktionary-logo-tr.png/33px-Wiktionary-logo-tr.png)
- GeoWhen Veritabanı 23 Haziran 2004 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.