Keçili, Olur - Vikipedi
Keçili | |
---|---|
![]() Erzurum'un Türkiye'deki konumu | |
Keçili'nin Erzurum 'daki konumu | |
Ülke | ![]() |
İl | Erzurum |
İlçe | Olur |
Coğrafi bölge | Karadeniz Bölgesi |
Rakım | 1619 m |
Nüfus | 24 |
Zaman dilimi | UTC+03.00 (TSİ) |
İl alan kodu | 0442 |
İl plaka kodu | 25 |
Posta kodu | 25650 |
Keçili, Erzurum ilinin Olur ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.
Tarihçe
[değiştir | kaynağı değiştir]Keçili'nin eski adı Niyakom'dur. Nitekim 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde de Niyakom (نیا كوم) biçiminde yazılmıştır.[4] Bu yer adı Gürcüce kaynaklarda Niakomi (ნიაკომი) olarak geçer.[5][6]
Niakomi, tarihsel Gürcistan'ın bir parçası olan Tao bölgesinde yer alır. Nitekim Osmanlılar bu yerleşmeyi 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Köyün Niyakom biçimindeki eski adı da Türkçeye Gürcüceden girmiş olmalıdır. Köydeki Gürcü manastırı Vaçedzori Manastırı 9. yüzyılda inşa edilmiştir.
Niakomi 1595 tarihli Osmanlı tahrir defterine göre Tavusker nahiyesine bağlı olan Niakomi 8 haneden oluşuyordu. Bu tarihte 5 hane Hristiyan olarak kalmış, 3 hane ise Müslüman olmuştu. Osmanlı idaresinin askere alma amacıyla sadece erkek nüfusunu tespit ettiği 1835 yılında ise köyde 10 hanede 25 erkek kaydedilmiştir. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, Niakomi'nin toplam nüfusunun yaklaşık 50 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.[7]
Niyakom, 1877-1878 savaşının ardından imzalanan Berlin Antlaşması uyarınca Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinde Oltu sancağının Tausker kazasının köylerinden biriydi. 1886 nüfus sayımında Niakom (Ниакомъ) olarak kaydedilmiş olan köyün nüfusu, 25'i erkek ve 24'ü kadın olmak üzere, 9 hanede yaşayan 49 kişiden oluşuyordu. Nüfusun tamamı Türk olarak kaydedilmiştir.[8] Niakom köyünün nüfusu 1896 yılında 71 kişi, 1906 yılında 85 kişi olarak tespit edilmiştir.[9]
Niakom, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Niyakom (نیا كوم) olarak geçer. Bu sırada köy Erzurum vilayetinin Tortum kazasının Olur nahiyesine bağlıydı.[4] 1940 genel nüfus sayımında köy aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 124 kişiden oluşuyordu.[10] Niakomi veya Niyakom "yabancı kökten geldiği" için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Keçili olarak değiştirilmiştir.[11] Keçili köyünün nüfusu 1965 yılında 198 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 55 kişi okuma yazma biliyordu.[12]
Keçili köyü, Orta Çağ'da Tao bölgesinin en önemli yerleşmelerinden biriydi. Köyde bu dönemi yansıtan tarihsel yapılar bulunmaktadır. Bu yapılardan biri Vaçedzori Kilisesi, 9. yüzyıldan kalmadır. Bu yüzyılda köyün yer aldığı bu bölge, Gürcü Krallığı sınırları içinde bulunuyordu. Köyde Vaçedzor veya Vaçedzori olarak adlandırılan yedi kilise daha vardır. Bu yapılar Vaçedzori Manastırı'nı oluşturmaktadır.[13]
1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum’da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Olur Belediyesi’nin bir mahallesi olmuştur.[14]
Coğrafya
[değiştir | kaynağı değiştir]Mahalle, Erzurum il merkezine 207 km, Olur ilçe merkezine 33 km uzaklıktadır.[15] Mahalle, Olur'un kuzeybatısında olup, 25.06 numaralı Ardanuç-Olur il yoluna, Eğlek Mahallesi üzerinden 24,5 km.'lik bir köy yoluyla bağlıdır.[16]
Nüfus
[değiştir | kaynağı değiştir]Yıllara göre mahalle nüfus verileri | |
---|---|
2022 | 24[1] |
2021 | 28[1] |
2020 | 36[1] |
2019 | 39[1] |
2018 | 32[1] |
2017 | 30[1] |
2016 | 30[1] |
2015 | 33[1] |
2014 | 37[1] |
2013 | 39[1] |
2012 | 39[2] |
2011 | 42[2] |
2010 | 43[2] |
2009 | 47[2] |
2008 | 48[2] |
2007 | 47[2] |
2000 | 66[2] |
1990 | 115[17] |
1985 | 170[18] |
1965 | 198[19] |
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ a b c d e f g h i j k "Erzurum Olur Keçili Mahalle Nüfusu". Nufusune.com. 29 Nisan 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Ekim 2023.
- ^ a b c d e f g h "TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 17 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "Kecili, Turkey Page" (İngilizce). Fallingrain.com. 8 Ocak 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Ekim 2023.
- ^ a b Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 225.
- ^ Tao-Klarceti - Tarihsel ve Kültürel Anıtlar Kataloğu (Gürcüce), (Editör) Buba Kudava, (Yazarlar) Nestan Bagauri, Zurab Batiaşvili, İrma Beridze, Buba Kudava, Nikoloz Jğenti, Goça Saitidze, Natia Hizanişvili, 2018, Tiflis, s. 487, ISBN 9789941478178.
- ^ 2016 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (Gürcüce), Tiflis, 2017, s. 278 17 Nisan 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. ISBN 978-9941-9470-8-7
- ^ Tao (Gürcüce), Mamaia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 69, 72. 2 Aralık 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. ISBN 978-9941-25-828-2
- ^ "Свод статистических данных о населении Закавказскаго края, извлеченных из посемейных списков 1886 г. (Transkafkasya Bölgesinin Nüfusuna Dair 1886 Yılı Aile Listelerinden Edinilmiş istatistik Verilerin Özeti), Tiflis, 1893, sıra no: 796". 11 Aralık 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Eylül 2022.
- ^ Candan Badem, Çarlık Yönetiminde Kars, Ardahan, Artvin, İstanbul, 2018, s. 121, ISBN 9786052100271.
- ^ 1940 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1944, s. 248.
- ^ "Köylerimiz, (Yayımlayan) İçişleri Bakanlığı, Ankara, 1968, s. 733". 23 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Nisan 2021.
- ^ 1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 259.
- ^ Tao-Klarceti - Tarihsel ve Kültürel Anıtlar Kataloğu (Gürcüce), (Editör) Buba Kudava, (Yazarlar) Nestan Bagauri, Zurab Batiaşvili, İrma Beridze, Buba Kudava, Nikoloz Jğenti, Goça Saitidze, Natia Hizanişvili, 2018, Tiflis, s. 27, 67-71, ISBN 9789941478178.
- ^ "6360 sayılı kanun". Resmî Gazete. 10 Aralık 2012. 19 Ekim 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Aralık 2022.
- ^ "Keçili Mahallesi". YerelNet.org.tr. 4 Haziran 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Ekim 2023.
- ^ "Google Maps". Google Maps. Erişim tarihi: 19 Ocak 2024.
- ^ Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü (1991). "1990 Genel Nüfus Sayımı İdari Bölünüş" (PDF). sehirhafizasi.sakarya.edu.tr. 19 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 19 Şubat 2020.
- ^ Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü (1986). "1985 Genel Nüfus Sayımı İdari Bölünüş" (PDF). sehirhafizasi.sakarya.edu.tr. 19 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 18 Şubat 2020.
- ^ Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü (1968). "1965 Genel Nüfus Sayımı İdari Bölünüş" (PDF). kutuphane.tuik.gov.tr. 18 Şubat 2020 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Şubat 2020.