Adler (lokomotywa) – Wikipedia, wolna encyklopedia
![]() | |
Producent | Robert Stephenson & Co., Newcastle |
---|---|
Lata budowy | 1835 |
Układ osi | 1A1 |
Wymiary | |
Masa pustego parowozu | 11,4 t |
Masa służbowa | 14,3 t |
Długość | 3960 mm[1] |
Długość z tendrem | 7620 mm |
Rozstaw osi skrajnych | 5504 mm |
Średnica kół napędnych | 1372 mm[1] |
Średnica kół tocznych | 915 mm |
Napęd | |
Trakcja | parowa |
Ciśnienie w kotle | 3,3 at[1] |
Powierzchnia ogrzewalna kotła | 18,2 m²[1] |
Powierzchnia rusztu | 0,5 m²[1] |
Średnica cylindra | 229 mm[1] |
Skok tłoka | 406 mm[1] |
Parametry eksploatacyjne | |
Prędkość konstrukcyjna | 65 km/h |
Adler (niem. Orzeł) – parowóz zaprojektowany i zbudowany przez George'a i Roberta Stephensonów w 1835 roku dla niemieckich linii kolejowych, do obsługiwania linii Norymberga – Furth[1]. Był to 118. parowóz zakładów Stephensonów. Miał nowatorski wówczas układ osi 1A1 (1-1-1)[2], nazwany Patentee – Stephenson eksperymentował wcześniej z układem 1-1-0 (tzw. Planet), jednak ze względu na zbyt duże obciążenie osi napędowej i wynikającą z tego niespokojną jazdę, dodał drugie koło toczne za kołem napędnym i stojakiem kotła[1].
Bliźniaczy silnik parowy, dwucylindrowy, na parą nasyconą, umieszczony był wewnątrz ostoi, pod dymnicą i napędzał wykorbioną oś silnikową. Wodę w kotle uzupełniano pompą, która pracowała tylko podczas ruchu lokomotywy[1]. Parowóz eksploatowano do 1857, został on następnie rozebrany na części i sprzedany. Na konstrukcji Adlera wzorowała się niemiecka fabryka Maffei konstruując swój pierwszy parowóz Münchner w 1841 roku[1].
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b0/Adler_May_2008_Fuerth_3.jpg/200px-Adler_May_2008_Fuerth_3.jpg)
W 1935 roku zbudowano w Niemczech czynną replikę parowozu Adler. Replika została uszkodzona w wyniku pożaru jaki wybuchł w Norymberskim Muzeum Transportu, 17 października 2005 r., a następnie odbudowana do czynnego stanu w 2007 roku.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Zdeněk Bauer: Stare parowozy. Warszawa: Wydawnictwo "Sport i Turystyka", 1986. ISBN 83-217-2574-0.