Seweryn Potocki – Wikipedia, wolna encyklopedia
![]() Pilawa | |
Rodzina | |
---|---|
Data i miejsce urodzenia | |
Data śmierci | 16 września 1829 |
Ojciec | |
Matka | |
Żona | Anna Teresa z Sapiehów |
Dzieci | Wanda Potocka |
Odznaczenia | |
![]() ![]() ![]() |
Seweryn Potocki herbu Pilawa (ur. 1762 w Kuryłówce, zm. 16 września 1829) – polski poseł, senator, krajczy wielki koronny, tajny radca i członek Rady Państwa Imperium Rosyjskiego, kurator Uniwersytetu Charkowskiego, wolnomularz, kawaler maltański od 1811 roku[2].
Syn Józefa posła i krajczego koronnego i Anny Teresy Ossolińskiej, brat Jana pisarza i podróżnika, ojciec Leona dyplomaty oraz czterech córek, w tym Wandy, działaczki społecznej i charytatywnej[3]. W 1786 poślubił Annę Teofilę Sapieżankę, córkę Aleksandra Michała Sapiehy.
Był działaczem patriotycznym w okresie Sejmu Wielkiego, poseł województwa bracławskiego na Sejm Czteroletni w 1788 roku[4]. Nie przystąpił do Targowicy. Wyjechał do Rosji, gdzie prowadził owocną działalność oświatową. W Odessie pobudował w latach 1805–1810 pałac klasycystyczny, który istnieje do dnia dzisiejszego przy ul. Sofijskiej i od 1899 mieści Muzeum Sztuk Plastycznych.
Był członkiem komisji pełnomocnej lwowskiej, powołanej w 1790 roku dla układów z Leopoldem II Habsburgiem[5]. Był członkiem Zgromadzenia Przyjaciół Konstytucji Rządowej[6]. Został odznaczony Orderem Orła Białego 5 lipca 1791 roku oraz Orderem Świętego Aleksandra Newskiego. W 1784 został kawalerem Orderu Świętego Stanisława[7]. Był członkiem korespondentem Towarzystwa Warszawskiego Przyjaciół Nauk[8].
W XVIII wieku był członkiem loży wolnomularskiej Świątynia Izis[9].
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ [1] objaśnienie: Leżajsk jest określeniem zbyt ogólnym, dokładnie chodzi tu o Kuryłówkę – to w Kuryłówce w poł. XVIII wieku powstał piękny pałac Potockich, zaś Leżajsk na tyle podupadł, że starostowie leżajscy przestali w nim zamieszkiwać
- ↑ Kawalerowie i statuty Orderu Orła Białego 1705–2008, 2008, s. 255.
- ↑ hr. Julia (Wanda) Caboga, geni_family_tree, 1788 [dostęp 2023-10-29] (pol.).
- ↑ Kalendarzyk narodowy y obcy na rok ... 1792. ..., Warszawa 1791, s. 332.
- ↑ Walerian Kalinka, Sejm Czteroletni, t. II, część 1, Kraków 1895, s. 118-119.
- ↑ Adam Skałkowski, Towarzystwo przyjaciół konstytucji 3 maja, Kórnik, 1930, s. 77.
- ↑ Zbigniew Dunin-Wilczyński, Order Św. Stanisława, Warszawa 2006 s. 190.
- ↑ Aleksander Kraushar, Towarzystwo Warszawskie Przyjaciół Nauk 1800–1832 : monografia historyczna osnuta na źródłach archiwalnych. Ks. 4, Czasy polistopadowe : epilog : 1831–1836, 1906, s. 495.
- ↑ Stanisław Małachowski-Łempicki, Wykaz polskich lóż wolnomularskich oraz ich członków w latach 1738–1821, w: Archiwum Komisji Historycznej, t. XIV, Kraków 1930, s. 285.