Nowa Ruda (gmina wiejska) – Wikipedia, wolna encyklopedia
gmina wiejska | |||||||
| |||||||
Państwo | |||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|
Województwo | |||||||
Powiat | |||||||
Data powstania | 1976 | ||||||
TERC | 0208112 | ||||||
Siedziba | |||||||
Wójt | Adrianna Mierzejewska | ||||||
Powierzchnia (2016) | 139,66 km² | ||||||
Populacja (31.12.2021) • liczba ludności |
| ||||||
• gęstość | 81,1 os./km² | ||||||
Nr kierunkowy | 74 | ||||||
Tablice rejestracyjne | DKL | ||||||
Adres urzędu: ul. Niepodległości 257-400 Nowa Ruda | |||||||
Szczegółowy podział administracyjny | |||||||
| |||||||
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego ![]() | |||||||
Położenie na mapie Polski ![]() | |||||||
![]() | |||||||
Strona internetowa | |||||||
Biuletyn Informacji Publicznej |
Nowa Ruda – gmina wiejska w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, położona w Sudetach Środkowych u podnóża Gór Sowich i na zboczach Włodzickich Wzgórz w dolinach Włodzicy i jej dopływu – Woliborki.
Według danych z 30 czerwca 2020 roku gminę zamieszkiwało 11 478 osób[2].
Historia
[edytuj | edytuj kod]Zaczęło się od gminy Przygórze, którą utworzono w sierpniu 1945 roku. Składała się ze wsi, które dziś terytorialnie obejmują: Przygórze, Wolibórz, Dzikowiec i Nowa Wieś Kłodzka. W październiku tego samego roku powiększyła się jeszcze o wsie, które dziś obejmują Bieganów, Włodowice i Drogosław. W roku 1954 powołano gromady w miejsce gminy. Gromady zlikwidowano w 1972, a w ich miejsce utworzono gminę, której obszar zmieniono już rok później. W 1973 obejmował on wsie należące do gromady Nowa Ruda: Bieganów, Krajanów, Sokolicę, Włodowice, Dzikowiec, Nową Wieś Kłodzką, Wolibórz (z wyjątkiem Tłumaczowa i Ścinawki Górnej), wsie z gromady Ludwikowice: Bartnica, Dworki, Ludwikowice Kłodzkie, Sokolec, Świerki i wsie gromady Jugów: Jugów, Przygórze. Po zlikwidowaniu w 1976 roku gminy Bożków, wsie Bożków i Czerwieńczyce dołączyły do gminy Nowa Ruda. W tym kształcie gmina funkcjonuje do dziś. W latach 1975–1998 gmina położona była w województwie wałbrzyskim[3].
Położenie
[edytuj | edytuj kod]Obecnie gmina Nowa Ruda położona jest w województwie dolnośląskim, powiecie kłodzkim. Geograficznie należy do Sudetów Środkowych, u podnóża Gór Sowich i na obszarze Wzgórz Włodzickich, w dolinie rzeki Włodzicy i jej dopływów.
Podział administracyjny
[edytuj | edytuj kod]Do Gminy Nowa Ruda należy 17 wsi sołeckich: Bartnica, Bieganów, Bożków, Czerwieńczyce, Dworki, Dzikowiec, Jugów, osada Koszyn, Krajanów, Ludwikowice Kłodzkie, Nowa Wieś Kłodzka, Przygórze, Sokolec, Sokolica, Świerki, Włodowice i Wolibórz[4].
Siedziba gminy znajduje się na terenie Nowej Rudy, która nie należy do gminy wiejskiej Nowa Ruda.
Sąsiednie gminy
[edytuj | edytuj kod]Bielawa, Dzierżoniów (gmina wiejska), Głuszyca, Kłodzko (gmina wiejska), Nowa Ruda (gmina miejska), Pieszyce, Radków, Stoszowice, Walim. Gmina graniczy z Republiką Czeską.
Struktura powierzchni
[edytuj | edytuj kod]Według danych z 2016[5] gmina Nowa Ruda ma obszar 139,67 km², w tym:
- użytki rolne: 50%
- użytki leśne: 41%
Gmina stanowi 8,5% powierzchni powiatu.
Demografia
[edytuj | edytuj kod]Według danych z 2016[5] gminę zamieszkiwały 11 814 osoby. Gminę zamieszkuje 7,3% ludności powiatu[6].
Wyszczególnienie | Ogółem | Kobiety | Mężczyźni | |||
---|---|---|---|---|---|---|
osób | % | osób | % | osób | % | |
Populacja | 11814 | 100 | 5947 | 50,3 | 5867 | 49,7 |
Polityka i administracja
[edytuj | edytuj kod]Władze gminy
[edytuj | edytuj kod]Wsie otaczające Nową Rudę tworzą osobną gminę, posiadającą status gminy wiejskiej. Mieszkańcy gminy wybierają 15 radnych do rady gminy w wyborach co 5 lat, w ośmiu okręgach wyborczych[7]. Organem wykonawczym władz jest wójt. Siedzibą władz gminy jest dawna willa, znajdująca się przy ulicy Niepodległości 1[8].
Wójtowie Nowej Rudy (od 1990)[9]:
- 1990–2006 Bogusław Rogiński
- 2006–2014 Sławomir Karwowski
- od 2014 Adrianna Mierzejewska
Mieszkańcy gminy Nowa Ruda wybierają parlamentarzystów do Sejmu z okręgu wyborczego Wałbrzych, a do Senatu z okręgu wyborczego dzierżoniowsko-kłodzko-ząbkowickiego, zaś posłów do Parlamentu Europejskiego z dolnośląsko-opolskiego okręgu wyborczego z siedzibą we Wrocławiu[10].
Gminy partnerskie[11]
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Stan, ruch naturalny i wędrówkowy ludności w roku według podziału administracyjnego, stan w dniu 31.12.2021, Główny Urząd Statystyczny [dostęp 2022-09-03] (pol.).
- ↑ GUS, Tabl. 11. Ludność według województw, powiatów, gmin oraz płci w województwie dolnośląskim w 2020 r., 30 czerwca 2020 .
- ↑ Tadeusz Bieda , Wśród malowniczych wzgórz na Włodzicą. Zarys dziejów miejscowości gminy Nowa Ruda, Nowa Ruda: Wydawnictwo „Maria”, 2007, ISBN 978-83-60478-20-2, OCLC 316547677 .
- ↑ Uchwała Nr 388/LIII/18 Rady Gminy Nowa Ruda z dnia 27 września 2018 roku w sprawie Statutu Gminy Nowa Ruda. [w:] Statut Gminy Nowa Ruda, § 4. 2 [on-line]. DUW we Wrocławiu, 11 października 2018. s. 1. [dostęp 2019-10-18]. (pol.).
- ↑ a b Bank Danych Lokalnych [online], bdl.stat.gov.pl [dostęp 2018-01-24] .
- ↑ Gmina Nowa Ruda w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2018-01-24] , liczba ludności na podstawie danych GUS.
- ↑ Informacje dotyczące liczby radnych i okręgów wyborczych na stronie PKW [on-line] [dostęp 2011-11-19].
- ↑ Informacje adresowe Urzędu Gminy na stronie BIP gminy Nowa Ruda [on-line] [dostęp 2011-11-20].
- ↑ Popularna Encyklopedia Ziemi Kłodzkiej, pod red. J. Laski i M. Kowalcze, t. 1–4, Kłodzko 2009-2011.
- ↑ Informacje PKW, stan na 2011 rok.
- ↑ Gmina Nowa Ruda. Gminy Partnerskie. [online], gmina.nowaruda.pl [dostęp 2021-05-08] .