Zgrupowanie „Żyrafa” – Wikipedia, wolna encyklopedia
Historia | |
Państwo | |
---|---|
Sformowanie | 1 sierpnia 1944 |
Rozformowanie | 30 września 1944 |
Tradycje | |
Rodowód | I Zgrupowanie IV Rejonu Obwodu Żoliborz |
Dowódcy | |
Pierwszy | kpt. Kazimierz Nowacki „Żyrafa” |
Działania zbrojne | |
II wojna światowa (powstanie warszawskie) | |
Organizacja | |
Dyslokacja | |
Rodzaj wojsk | |
Podległość |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/01/Dworzec_gda%C5%84ski_1944.png/250px-Dworzec_gda%C5%84ski_1944.png)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/df/Kanal_zoliborz.jpg/220px-Kanal_zoliborz.jpg)
Zgrupowanie „Żyrafa” – oddziały bojowe Armii Krajowej Rejonu IV Powązki Obwodu Żoliborz, walczące w okresie powstania warszawskiego.
Historia
[edytuj | edytuj kod]Rejon IV Powązki Obwodu Żoliborz (kryptonim XXII-24) dowodzony był przez kpt. Kazimierza Nowackiego ps. Witold, Szkodnik, Żyrafa. W skład rejonu wchodziły oddziały:
- I Zgrupowanie (IV Batalion OW PPS im. Jarosława Dąbrowskiego), (w składzie plutonów 218, 221, 219/I, 219/II, 220) – miało wykonać główne natarcie na Fort Bema wraz z samodzielną kompanią „Kmicic”* (plutony 240, 241, 242);
- II Zgrupowanie w składzie:
- 1 kompania (plutony 215, 233, 234) – pluton 215 miał zaatakować zabudowania szkoły przy ul. Elbląskiej, zaś plutony 233 i 234 miały zdobyć budynki „Sanitar-Parku” i „Pionier-Parku”;
- 2 kompania „Powiśle” (11 Batalion Pancerny, obejmująca plutony 245, 246) – wraz z plutonem 222 z 3 kompanii, miała związać walką załogę fortu atakując główną bramę Fortu od ul. Powązkowskiej;
- 3 kompania (plutony 222, 223 i prawdopodobnie 216 i 217) – pluton 222 wraz z żołnierzami 2 kompanii miał związać walką załogę fortu atakując główną bramę Fortu od ul. Powązkowskiej. Plutony 216 i 217 prawdopodobnie miały wesprzeć oddziały wolskie w ataku na skład materiałów pędnych „Naftusia” przy ul. Kozielskiej 4.
- kompania Rejonu 7 (oddelegowana w lipcu 1944 z Ożarowa Mazowieckiego VII Obwodu AK, obejmująca plutony 1762, 1764, 1765);
- Kompania WSOP (obejmująca plutony 294, 295, 296, 297) – miała zaatakować obiekty dawnej fabryki sprawdzianów Państwowych Wytwórni Uzbrojenia przy ul. Duchnickiej 3 i udzielić wsparcia oddziałom wolskim w walce o zabudowania szkoły przy ul. Spokojnej 13[1].
Skład i dowództwo
[edytuj | edytuj kod]- Dowódca – ppor. Ryszard Wołczyński ps. „Tatar”;
- 1. kompania – dowódca ppor. Marian Mehrenhole ps. „Wiktor”;
- 2. kompania – dowódca ppor. Tadeusz Zaliwski ps. „Jan”;
- 3. kompania – dowódca ppor. Kazimierz Woyde ps. „Sioka”.
Szlak bojowy
[edytuj | edytuj kod]Zgrupowanie walczyło w alei Wojska Polskiego, na ul. Stołecznej, placu Henkla, w klasztorze Sióstr Zmartwychwstanek na ul. Krasińskiego, gdzie toczono zaciekłe i krwawe walki. Na skrzyżowaniu ul. Krasińskiego i Stołecznej był właz do kanału, którym przebiegała komunikacja ze Starówką. Walczył w nim m.in. Rajmund Kazimierz Łaszczyński.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Grzegorz Jasiński: Żoliborz 1944. Dzieje militarne II Obwodu Okręgu Warszawa AK w Powstaniu Warszawskim. Pruszków: 2009, s. 112-113.