Francesco Totti – Wikipedia, wolna encyklopedia
![]() | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Data i miejsce urodzenia | 27 września 1976 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Wzrost | 180 cm | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Pozycja | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Kariera juniorska | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Kariera seniorska[a] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Kariera reprezentacyjna | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Kariera trenerska | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Dorobek medalowy | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Odznaczenia | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
![]() ![]() ![]() | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Strona internetowa |
Francesco Totti (ur. 27 września 1976 w Rzymie) – włoski piłkarz który występował na pozycji napastnika, przez całą karierę związany z AS Roma. Wychowanek i wieloletni kapitan tego klubu. W latach 1998–2006 reprezentant Włoch, mistrz świata z 2006 roku i wicemistrz Europy z 2000 roku.
Totti trafił do Romy w 1989 roku. Od 1992 roku występował w pierwszej drużynie tego klubu. Z zespołem Giallorossich zdobył mistrzostwo Włoch, 2 Puchary Włoch i 2 Superpuchary Włoch. Jest najlepszym strzelcem i zawodnikiem z największą liczbą występów w historii tego klubu. Popularnie nazywany Kapitanem, Gladiatorem czy też Królem Rzymu. Uznawany za jedną z największych legend klubu, Serie A i światowej piłki, a także za jeden z największych przykładów wierności klubowi, i przywiązania do klubowych barw. Z 250 zdobytymi bramkami jest najlepszym strzelcem spośród wszystkich aktywnych piłkarzy ligi włoskiej, a drugim w klasyfikacji wszech czasów. W 2014 r. został najstarszym zdobywcą gola w Lidze Mistrzów w historii. 28 maja 2017, w wieku 40 lat, rozegrał swój ostatni mecz w barwach Romy[1]. Uznawany jest za jednego z najlepszych piłkarzy w historii włoskiej piłki i jednego z najlepszych piłkarzy swojego pokolenia na świecie[2][3][4].
W latach 1998–2006 występował reprezentacji Włoch. W kadrze rozegrał łącznie 58 spotkań, w których zdobył 9 bramek. W 2000 roku zdobył z drużyną Azzurrich srebrny medal Mistrzostw Europy, natomiast w 2006 roku mistrzostwo świata.
Kariera
[edytuj | edytuj kod]W 1989 Totti został piłkarzem juniorskiej drużyny AS Roma. W profesjonalnym składzie Romy Totti zadebiutował w wieku 16 lat, 28 marca 1993. Wraz z kolegami pokonał Brescia Calcio 2:0. W sezonie 1994/95 zdobył 4 gole w 21 występach, aby już w kolejnych latach zostać podstawowym graczem Romy. W latach 2000 i 2003 został we Włoszech wybrany Graczem Roku. Natomiast w sezonie 2000/01, zdobywając 13 goli, Totti pomógł swojemu klubowi zdobyć mistrzostwo kraju (pierwsze od sezonu 1982/83). Kolejny sezon Roma zakończyła na 2. pozycji w tabeli Serie A, ustępując miejsca Juventusowi. W sezonie 2003/04 Totti zdobył 20 goli; jednak Roma ustąpiła miejsca w tabeli Milanowi. W sezonie 2004/05 Roma była zmuszona czterokrotnie zmienić trenera. Mimo problemów Totti zdobył jednak 12 goli, a dzięki jego licznym asystom Vincenzo Montella strzelił w tym sezonie 21 bramek. 19 grudnia 2004 w meczu z Parmą Totti, strzelając 107. gola w barwach Romy pobił dotychczasowy rekord strzelecki ustanowiony przez Roberto Pruzzo. Podczas meczu z Empoli, 19 lutego 2006 roku, kapitan Romy doznał poważnej kontuzji – złamania lewej kości strzałkowej. Został wykluczony z gry na ponad trzy miesiące. W meczu Pucharu Włoch, 11 maja, pojawił się na boisku jako zmiennik; rzymski klub uległ jednak Interowi Mediolan 3:1. Podobnie, jak w sezonie 2004/05, Roma przegrała walkę o Puchar Włoch, a zwycięzcą ponownie został Inter. Sezon klub zakończył na 5. pozycji w tabeli, a występy w Lidze Mistrzów zagwarantowały mu werdykty w związku z aferą Calciopoli, które pozbawiły Juventus i Fiorentinę tej możliwości. Roma ostatecznie awansowała na 2. miejsce.
Drużyna wygrała 11 kolejnych meczów, wyrównując w ten sposób rekord AC Milan z sezonu 1989/90. Trener Luciano Spalletti zmienił taktykę zespołu z defensywnej na atakującą, mimo że nie miał do dyspozycji wszystkich napastników, w tym także Tottiego, przez znaczną część sezonu. W rezultacie AS Roma z pozycji 15. nadrobiła straty, kończąc sezon na 5. miejscu. Totti strzelił 15 goli grając jako pomocnik lub wysunięty napastnik.
W sezonie 2006/2007 zdobył Złotego Buta strzelając 26 bramek w lidze.
5 maja 2010 w finale Pucharu Włoch przegranym 0:1 z Interem Mediolan w końcowych minutach drugiej połowy otrzymał czerwoną kartkę za kopnięcie Mario Balotellego i został oskarżony przez Balotellego o rasistowskie i wulgarne zachowanie, w efekcie został zawieszony na cztery mecze Pucharu Włoch[5][6].
Z 250 strzelonymi bramkami w Serie A jest drugim najlepszym strzelcem w historii ligi włoskiej. Lepszy od niego jest tylko Silvio Piola (274). W maju 2017 roku AS Roma potwierdziła zakończenie kariery Włocha po sezonie 2016/2017[7]. Ostatni mecz w klubie z Rzymu Totti rozegrał 28 maja 2017 przeciwko Genoa CFC. Był to również ostatni mecz ligowy w sezonie 2016/2017. AS Roma wygrała wówczas 3:2 i zdobyła wicemistrzostwo Włoch.
Reprezentacja
[edytuj | edytuj kod]Jako utalentowany nastolatek, Francesco zdobył gola w finałowym meczu Mistrzostw Europy U-18 w lipcu 1995 przeciwko Hiszpanii. Reprezentacja Włoch przegrała wówczas 1:4. Rok później, w finale Mistrzostw Europy U-21, dzięki jego golowi mecz przeciwko Hiszpanii zakończył się remisem 1:1. Italia świętowała triumf po serii rzutów karnych.
W dorosłej kadrze Squadra Azzurra zadebiutował 10 października 1998 w zwycięskim meczu kwalifikacyjnym do Euro 2000 przeciwko Szwajcarii. W ćwierćfinale turnieju finałowego zdobył gola w wygranym 2:0 meczu przeciwko Rumunii; następnie w półfinale przeciwko Holandii strzelił jednego z trzech karnych. W finale lepsi okazali się Francuzi.
Rozczarowanie nastąpiło podczas Mistrzostw Świata w Korei i Japonii w 2002. Podczas meczu drugiej rundy przeciwko Korei Południowej Totti dostał czerwoną kartkę, a Włosi przegrali 1:2.
Podczas Mistrzostw Europy 2004 14 czerwca w pierwszym meczu fazy grupowej po remisie 0:0 z Danią, duńska telewizja pokazała, że Christian Poulsen został opluty przez włoskiego rozgrywającego Tottiego. Totti otrzymał zakaz trzech meczów i udzielił „pełnych publicznych przeprosin”, po tym, jak zawiódł w swoim twierdzeniu, że został sprowokowany przez Poulsena[8][9]. Włochy zostały następnie wyeliminowane z turnieju w fazie grupowej i zajęły 3. miejsce w grupie.
Mistrzostwa Świata 2006
[edytuj | edytuj kod]Występ Tottiego na Mundialu 2006 stanął pod znakiem zapytania z powodu kontuzji kostki, jakiej doznał kilka miesięcy przed mistrzostwami. Mimo że nie odzyskał w pełni swojej formy, powrócił do narodowej drużyny.
Zagrał w meczu 1/8 finału z Australią, który odbył się 26 czerwca. Wchodząc w 75. minucie za Del Piero Totti zapewnił swojej drużynie dalszą walkę o puchar. Tuż przed końcem meczu, w 95. minucie, wykorzystał podyktowany za faul na Fabio Grosso rzut karny. W meczu z Ukrainą Squadra Azzurra wygrała 3:0, a Totti miał swój udział w zdobyciu drugiej bramki – podał piłkę do Luca Toniego. Po 120 minutach półfinału Italia odniosła zwycięstwo 2:0 nad gospodarzami mistrzostw, a Totti zagrał od pierwszej minuty. 9 lipca Włosi pokonali Francję w konkursie rzutów karnych 5:3 (wynik po dogrywce 1:1).
Po Mistrzostwach Świata Totti zawiesił swoją karierę reprezentacyjną. 20 lipca 2007 roku oficjalnie ogłosił rezygnację z gry w narodowej koszulce.
Statystyki kariery
[edytuj | edytuj kod]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b1/Totti-a.s.Roma-celebration_cropped.jpg/240px-Totti-a.s.Roma-celebration_cropped.jpg)
- Aktualne na 4 czerwca 2017.[10]
Klub | Sezon | Serie A | Coppa Italia | UEFA | Supercoppa Italiana | Suma | |||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Mecze | Gole | Asysty | Mecze | Gole | Rozgr | Mecze | Gole | Mecze | Gole | Mecze | Gole | ||
AS Roma | 1992/1993 | 2 | 0 | - | 0 | 0 | — | — | 2 | 0 | |||
1993/1994 | 8 | 0 | - | 2 | 0 | — | — | 10 | 0 | ||||
1994/1995 | 21 | 4 | - | 4 | 3 | — | — | 25 | 7 | ||||
1995/1996 | 28 | 2 | - | 1 | 0 | PU | 7 | 2 | — | 36 | 4 | ||
1996/1997 | 26 | 5 | - | 1 | 0 | PU | 3 | 0 | — | 30 | 5 | ||
1997/1998 | 30 | 13 | - | 6 | 1 | — | — | 36 | 14 | ||||
1998/1999 | 31 | 12 | 11 | 3 | 1 | PU | 8 | 3 | — | 42 | 16 | ||
1999/2000 | 27 | 7 | 11 | 2 | 0 | PU | 5 | 1 | — | 34 | 8 | ||
2000/2001 | 30 | 13 | 7 | 2 | 1 | PU | 3 | 2 | — | 35 | 16 | ||
2001/2002 | 24 | 8 | 7 | 0 | 0 | LM | 11 | 3 | 1 | 1 | 36 | 12 | |
2002/2003 | 24 | 14 | 5 | 5 | 3 | LM | 6 | 3 | — | 35 | 20 | ||
2003/2004 | 31 | 20 | 9 | 0 | 0 | PU | 1 | 0 | — | 32 | 20 | ||
2004/2005 | 29 | 12 | 11 | 7 | 3 | LM | 4 | 1 | — | 40 | 16 | ||
2005/2006 | 24 | 15 | 10 | 2 | 0 | PU | 3 | 2 | — | 29 | 17 | ||
2006/2007 | 35 | 26 | 10 | 5 | 2 | LM | 9 | 4 | 1 | 0 | 50 | 32 | |
2007/2008 | 25 | 14 | 5 | 3 | 3 | LM | 6 | 1 | 1 | 0 | 35 | 18 | |
2008/2009 | 24 | 13 | 4 | 0 | 0 | LM | 7 | 2 | 1 | 0 | 32 | 15 | |
2009/2010 | 23 | 14 | 6 | 2 | 0 | LE | 6 | 11 | — | 31 | 25 | ||
2010/2011 | 32 | 15 | 9 | 0 | 0 | LM | 8 | 2 | 1 | 0 | 40 | 17 | |
2011/2012 | 27 | 8 | 7 | 2 | 0 | LE | 2 | 0 | — | 31 | 8 | ||
2012/2013 | 34 | 12 | 12 | 3 | 0 | — | — | 37 | 12 | ||||
2013/2014 | 26 | 8 | 10 | 3 | 0 | — | — | 29 | 8 | ||||
2014/2015 | 27 | 8 | 6 | 2 | 0 | LM, LE | 7 | 2 | — | 36 | 10 | ||
2015/2016 | 13 | 5 | 4 | 0 | 0 | LM | 2 | 0 | — | 15 | 5 | ||
2016/2017 | 18 | 2 | 3 | 4 | 1 | LE | 6 | 0 | — | 28 | 3 | ||
Łącznie w karierze | 619 | 250 | 147 | 59 | 18 | 103 | 39 | 5 | 1 | 775 | 305 |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/45/Avropa_Liqas%C4%B1_Muzeyi_Bak%C4%B1da_16.jpg/220px-Avropa_Liqas%C4%B1_Muzeyi_Bak%C4%B1da_16.jpg)
Sukcesy
[edytuj | edytuj kod]Roma
[edytuj | edytuj kod]- Mistrzostwo Włoch: 2000/01
- Puchar Włoch: 2006/07, 2007/08
- Superpuchar Włoch: 2001, 2007
Włochy
[edytuj | edytuj kod]- Mistrzostwo Świata: 2006
- Wicemistrzostwo Europy: 2000
- Igrzyska Śródziemnomorskie: 1997
- Mistrzostwo Europy do lat 21: 1996
- Wicemistrzostwo Europy do lat 19: 1995
- Wicemistrzostwo Europy do lat 16: 1993
Indywidualne
[edytuj | edytuj kod]- Złoty Guerin: 1997/98, 2003/04
- Oscar del Calcio: 11
- Drużyna gwiazd Mistrzostw Europy: 2000
- MVP finału ME Francja-Włochy: 2000
- Drużyna roku ESM: 2000/01, 2003/04, 2006/07
- FIFA 100: 2004
- Drużyna gwiazd Mistrzostw Świata: 2006
- Król strzelców Serie A: 2006/07 (26 goli)
- Złoty But: 2006/07
- Golden Foot All time: 2010
- Krajowa Nagroda Gaetano Scirey za całokształt kariery: 2014
- Międzynarodowa Nagroda Giacinto Facchettiego: 2014
- Drużyna wszech czasów do lat 21: 2015
Rekordy
[edytuj | edytuj kod]UEFA
[edytuj | edytuj kod]- Najstarszy strzelec gola w historii Ligi Mistrzów; CSKA Moskwa-AS Roma z dnia 25 listopada 2014 (38 lat i 59 dni)
Serie A
[edytuj | edytuj kod]- Piłkarz z największą liczbą bramek dla jednego klubu w Serie A (250 dla Romy)
- Piłkarz z największą liczbą dubletów bramkowych w Serie A: (46)
- Piłkarz z największą liczbą strzelonych rzutów karnych z rzędu w Serie A (71)
- Piłkarz, który zdobył co najmniej jednego gola w kolejnych sezonach Serie A z rzędu (23)
- Jedyny piłkarz w historii Serie A, który strzelał dwucyfrową liczbę bramek dla jednego klubu, przez 9 kolejnych sezonów.
- Jedyny piłkarz w historii Serie A, który strzelał dwucyfrową liczbę bramek dla jednego klubu, przez 13 sezonów.
- Najstarszy piłkarz, który zdobył dwie bramki w jednym meczu Serie A.
- Piłkarz, z największą liczbą rozegranych sezonów dla jednego klubu w Serie A (25 dla Romy)[12]
AS Roma
[edytuj | edytuj kod]- Piłkarz Romy z największą liczbą występów w oficjalnych meczach (778)
- Piłkarz Romy z największą liczbą bramek w oficjalnych meczach (307)
- Piłkarz Romy z największą liczbą występów w Serie A (612)
- Piłkarz Romy z największą liczbą bramek w Serie A (250)
- Piłkarz Romy z największą liczbą występów w rozgrywkach UEFA (103)
- Piłkarz Romy z największa liczbą bramek w rozgrywkach UEFA (38)
- Piłkarz Romy z największą liczbą występów w Superpucharze Włoch (5)
- Piłkarz Romy z największą liczbą kolejnych sezonów rozegranych w I zespole (25)
- Piłkarz Romy z największa liczbą kolejnych sezonów rozegranych jako kapitan drużyny (19)
- Piłkarz Romy z największą liczbą tytułów zdobytych przez kapitana drużyny (5)
- Piłkarz Romy z największą liczbą goli zdobytych bezpośrednio z rzutu wolnego w Serie A (21)
Inne rekordy
[edytuj | edytuj kod]- Drugi włoski zawodnik po Luca Tonim, który zdobył Złotego Buta.
- Piłkarz z największą liczbą bramek we wszystkich rozgrywkach dla włoskiego zespołu (307 dla Romy)
- Piłkarz z największą liczbą goli zdobytych we włoskich profesjonalnych ligach w latach 2001–2010 (145)
- Piłkarz z największą liczbą występów w Derbach Rzymu (42, w tym 36 w Serie A i sześciu w Pucharze Włoch)
- Piłkarz z największą liczbą strzelonych bramek w Derbach Rzymu w Serie A, (11)[13]
- Piłkarz z największą liczbą zwycięstw w Derbach Rzymu (14)
- Piłkarz z największą liczbą nagród dla najlepszego włoskiego piłkarza – Oscar AIC (5)
Odznaczenia
[edytuj | edytuj kod]- Order Zasługi Republiki Włoskiej III klasy (Komandor): 2022[14]
- Order Zasługi Republiki Włoskiej IV klasy (Oficer): 2006
- Order Zasługi Republiki Włoskiej V klasy (Kawaler): 2000
Życie prywatne
[edytuj | edytuj kod]20 czerwca 2005 Totti poślubił byłą włoską modelkę – Ilary Blasi. 6 listopada 2005 na świat przyszedł Cristian, 13 maja 2007 roku – córeczka Chanel, natomiast 10 marca 2016 – córeczka Isabel. Ilary jest dziennikarką telewizji MEDIASET.
Brat Tottiego, Riccardo, jest jego agentem.
Totti prowadzi szkółkę piłkarską nazwaną Numer Dziesięć. Posiada także zespół biorący udział w wyścigach motocyklowych – Totti Top Sport.
We wrześniu 2018 wydał swoją autobiografię zatytułowaną Un capitano (wyd. pol. Kapitan, Sine Qua Non, 2019), którą przygotował we współpracy z dziennikarzem sportowym Paolo Condò[15][16].
Film dokumentalny i miniserial o Tottim
[edytuj | edytuj kod]Jesienią 2020 premierę kinową miał we Włoszech film dokumentalny o zawodniku pt. Mi chiamo Francesco Totti (tłum.: Nazywam się Francesco Totti). Jego reżyserem był Alex Infascelli. Głównym producentem dokumentu została wytwórnia Sky Studios Italia[17].
W 2021 powstał włoski, 6. odcinkowy fabularny miniserial biograficzny o Francesco Tottim pt. Speravo de morì prima (tłum.: Miałem nadzieję, że umrę najlepszy). Został on wyprodukowany przez Sky Studios Italia. Powstał on głównie w oparciu o oficjalną biografię piłkarza Un capitano (wyd. pol. Kapitan, Sine Qua Non, 2019). Każdy epizod trwa 40 minut. W rolę włoskiego napastnika wcielił się Pietro Castellitto. W 2022 serial był premierowo emitowany w Polsce na antenie Canal+ Premium pt. Kapitan. Francesco Totti. Następnego dnia po premierze telewizyjnej kolejne części produkcji udostępniane były w serwisach internetowych Canal+ online i Player.pl[18][19][20][21].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ To był jego ostatni mecz. Zobacz, jak Totti żegnał się z AS Romą [online], PrzegladSportowy.pl [dostęp 2017-05-28] (pol.).
- ↑ Rivera vota Totti: "Meglio di Baggio e Del Piero. E' il più grande degli ultimi 30 anni" – La Gazzetta dello Sport [online], www.gazzetta.it [dostęp 2017-11-23] (wł.).
- ↑ Francesco Totti still providing eternal quality for his beloved Roma | Football | The Guardian [online], www.theguardian.com [dostęp 2017-11-23] (ang.).
- ↑ Roma, Garcia: "Totti uno dei migliori nella storia del calcio" – La Gazzetta dello Sport [online], www.gazzetta.it [dostęp 2017-11-23] (wł.).
- ↑ [1]
- ↑ [2]
- ↑ AS Roma's Francesco Totti to retire from playing at the end of the season. eurosport.com. [dostęp 2017-05-07]. (ang.).
- ↑ Totti faces ban for spitting | Euro 2004 | The Guardian [online], theguardian.com [dostęp 2024-04-23] (ang.).
- ↑ Totti in 'spitting' probe | Euro 2004 | The Guardian [online], theguardian.com [dostęp 2024-04-23] (ang.).
- ↑ Francesco Totti, [w:] baza Transfermarkt (zawodnicy–podsumowanie występów) [dostęp 2020-12-05] .
- ↑ Wraz z P. Nedvedem.
- ↑ Wraz z Paolo Maldinim, który rozegrał 25 sezonów, w barwach Milanu.
- ↑ Wraz z Dino Da Costą.
- ↑ Totti Sig. Francesco [online], quirinale.it (wł.).
- ↑ Totti wkrótce zaprezentuje swoją autobiografię [online], Goal.pl [dostęp 2019-06-06] (pol.).
- ↑ Totti. Kapitan. Autobiografia. Wydawnictwo SQN [online] [dostęp 2019-06-06] (pol.).
- ↑ Mi chiamo Francesco Totti. [dostęp 2022-01-19].
- ↑ Speravo de morì prima. Wildside, Sky, Capri Entertainment. 2021-03-19. [dostęp 2022-01-19].
- ↑ Jakub Szlendak , Serial o Tottim już niedługo we włoskim Sky [online], Piłkarski Biznes, 10 lutego 2021 [dostęp 2022-01-19] (pol.).
- ↑ Kapitan. Francesco Totti - serial online, Oglądaj na Player.pl [online], Player.pl [dostęp 2022-01-19] (pol.).
- ↑ Kapitan. Francesco Totti [online], CANAL+ [dostęp 2022-01-19] (pol.).
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Oficjalna strona (wł.)
- Francesco Totti. figc.it. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-10-20)]. na oficjalnej stronie FIGC (wł.)
- Francesco Totti, [w:] baza Transfermarkt (zawodnicy) [dostęp 2020-11-24] .
- F. Totti, [w:] baza Soccerway (zawodnicy) [dostęp 2021-01-02] .
- Francesco Totti w bazie National Football Teams (ang.)